Tabel: Bronnen bij de cijfers over sterfte rond de geboorte
Bron Indicator in VZinfo Gepresenteerde populatie VZinfo Meer informatie
Perined
  1. foetale sterfte
  2. neonatale sterfte Aantal overledenen in de eerste vier levensweken. Deze sterftemaat wordt uitgedrukt per 1.000 levendgeborenen. (Aantal overledenen in de eerste vier levensweken. Deze sterftemaat wordt uitgedrukt per 1.000 levendgeborenen.) (28 dagen)
  3. perinatale sterfte Perinatale sterfte: De som van doodgeboorte en vroegneonatale sterfte (sterfte in de eerste 7 dagen) of neonatale sterfte (sterfte in de eerste 28 dagen). De perinatale sterfte wordt uitgedrukt per 1.000 levend- en doodgeborenen. (Perinatale sterfte: De som van doodgeboorte en vroegneonatale sterfte (sterfte in de eerste 7 dagen) of neonatale sterfte (sterfte in de eerste 28 dagen). De perinatale sterfte wordt uitgedrukt per 1.000 levend- en doodgeborenen. ) (7 dagen en 28 dagen)
  1. levend- en doodgeboren kinderen vanaf 22 weken zwangerschap
  2. levendgeboren kinderen vanaf 22 weken zwangerschap
  3. levend- en doodgeboren kinderen vanaf 22 weken zwangerschap

Perined Perined 2018 Perined, Perinatale Zorg in Nederland 2016, Utrecht (2018)

CBS Centraal Bureau voor de Statistiek (Centraal Bureau voor de Statistiek)/Perined
  1. foetale sterfte
  2. neonatale sterfte (28 dagen)
  3. perinatale sterfte (7 dagen en 28 dagen)
  1. levend- en doodgeboren kinderen vanaf 22 weken zwangerschap
  2. levendgeboren kinderen vanaf 22 weken zwangerschap
  3. levend- en doodgeboren kinderen vanaf 22 weken zwangerschap
CBS/Perined

CBS Doodsoorzakenstatistiek

  1. zuigelingensterfte Aantal overledenen in het eerste levensjaar (som van neonatale en post-neonatale sterfte). Deze wordt uitgedrukt per 1.000 levendgeborenen. (Aantal overledenen in het eerste levensjaar (som van neonatale en post-neonatale sterfte). Deze wordt uitgedrukt per 1.000 levendgeborenen.)
  2. wiegendood Plotseling, onverwacht tijdens een slaapperiode overlijden van een kind jonger dan 1 jaar bij wie geen lichamelijke aandoening wordt vastgesteld die het overlijden verklaart. (Plotseling, onverwacht tijdens een slaapperiode overlijden van een kind jonger dan 1 jaar bij wie geen lichamelijke aandoening wordt vastgesteld die het overlijden verklaart.)
  3. moedersterfte Aantal vrouwen overleden ten gevolge van complicaties van zwangerschap, bevalling en kraambed (binnen 42 dagen na beëindiging van een zwangerschap). Deze sterftemaat wordt uitgedrukt per 100.000 levendgeborenen. (Aantal vrouwen overleden ten gevolge van complicaties van zwangerschap, bevalling en kraambed (binnen 42 dagen na beëindiging van een zwangerschap). Deze sterftemaat wordt uitgedrukt per 100.000 levendgeborenen.)
  1. kinderen jonger dan 1 jaar
  2. kinderen jonger dan 1 jaar
  3. bevallen vrouwen

CBS Doodsoorzakenstatistiek

Euro-Peristat
  1. foetale sterfte
  2. neonatale sterfte
  3. perinatale sterfte (som neonatale en foetale sterfte)
  1. levend- en doodgeboren kinderen vanaf 28 weken zwangerschapsduur
  2. levendgeboren kinderen vanaf 24 weken zwangerschap tot 28 dagen na de geboorte
Euro-Peristat Euro-Peristat 2018 Euro-Peristat, European Perinatal Health Report. Core indicators of the health and care of pregnant women and babies in Europe in 2015. (2018)
Eurostat zuigelingensterfte kinderen jonger dan 1 jaar Eurostat

Perined, CBS doodsoorzakenstatistiek en gekoppelde CBS/Perined-gegevens

Gegevens over geboorte en perinatale sterfte in Nederland komen uit twee landelijke registraties:

  1. de CBS Doodsoorzakenstatistiek op basis van de Basisregistratie Personen (BRP) en het doodgeborenenbestand van het CBS.
  2. de landelijke perinatale registraties van de zorgverleners in de perinatale zorg van Perined (Perined).

Sinds 2004 bestaat door koppeling van deze twee gegevensbronnen een gezamenlijke CBS/Perined dataset ( Elferink-Stinkens et al. 2010 Elferink-Stinkens, P. M., Roskam, A. J. R., Witvliet, H., Methodebeschrijving van de gemeenschappelijke PRN-CBScijfers over perinatale en zuigelingensterfte, Den Haag/Heerlen (2010) ).

Doodsoorzakenstatistiek CBS

Van een doodgeboren kind moet aangifte worden gedaan bij de gemeente als het kind na een zwangerschapsduur van minimaal 24 weken is geboren. Voor levendgeboren kinderen geldt dat deze altijd moeten worden aangegeven bij de gemeente als de vader of moeder staat ingeschreven in het bevolkingsregister van een Nederlandse gemeente. Deze kinderen worden dan opgenomen in de Basisregistratie Personen. Daarbij wordt de zwangerschapsduur niet genoteerd. Kinderen die levend geboren worden na een zwangerschap van minder dan 24 en kort na de geboorte overlijden worden dus meegeteld.

Landelijke perinatale registraties van zorgverleners (Perined)

De Perined-gegevens zijn afkomstig uit de gekoppelde registraties van verloskundigen, gynaecologen en kinderartsen. Deelname aan de registraties is niet wettelijk verplicht. De dekkingsgraad van de registraties is in de loop van de jaren toegenomen. In 2014 nam 100% van de verloskundige praktijken en 99% van de ziekenhuizen met het specialisme obstetrie en gynaecologie deel aan de Landelijke Verloskunde Registratie (LVR). In hetzelfde jaar namen 21 verloskundig actieve huisartsen deel aan de LVR. Het totaal aantal verloskundig actieve huisartsen is echter niet bekend. Daarnaast nam naar schatting 88% van alle kinderartspraktijken in 2014 deel aan de Landelijke Neonatale Registratie (LNR). Daarbij zitten alle 10 ziekenhuizen met een  Neonatale Intensive Care Unit Neonatale Intensive Care Units (NICU) bieden gespecialiseerde medische en verpleegkundige zorg aan pasgeborenen die intensieve zorg en behandeling nodig hebben. (Neonatale Intensive Care Units (NICU) bieden gespecialiseerde medische en verpleegkundige zorg aan pasgeborenen die intensieve zorg en behandeling nodig hebben.) ( NICU Neonatale intensive care unit (Neonatale intensive care unit)), die verplicht registreren ( Perined 2015 Perined, Perinatale Zorg in Nederland 2014. Jaarboek 2014. Bijlage 1, Utrecht (2015) ). In de perinatale registraties worden ook geboorten opgenomen van vrouwen die niet in de bevolkingsadministratie zijn ingeschreven en geboorten vóór de 24e zwangerschapsweek. Hierdoor zijn cijfers beschikbaar over perinatale sterfte vanaf 22 weken zwangerschap.

Gekoppelde CBS/Perined-bestand

Het voordeel van het gekoppelde CBS/Perined-bestand is dat van alle dood-  en levendgeboren kinderen, geboren na een zwangerschapsduur van 22 weken of meer, informatie over de zwangerschapsduur beschikbaar is. Hierdoor is een betere internationale vergelijking mogelijk, omdat bij internationale vergelijkingen van perinatale sterftecijfers een grens van 22 weken zwangerschapsduur wordt gehanteerd. Een ander voordeel is dat het gekoppelde bestand opsplitsing naar provincie, etniciteit en inkomen mogelijk maakt. Nadeel is dat geen informatie beschikbaar is van kinderen van wie de moeder niet in de BRP is opgenomen. Hierdoor zijn de cijfers voor perinatale sterfte uit het gekoppelde CBS/Perined-bestand lager dan de cijfers uit enkel Perined ( Elferink-Stinkens et al. 2010 Elferink-Stinkens, P. M., Roskam, A. J. R., Witvliet, H., Methodebeschrijving van de gemeenschappelijke PRN-CBScijfers over perinatale en zuigelingensterfte, Den Haag/Heerlen (2010) ).

Vergelijking perinatale sterfte in Perined en CBS doodsoorzakenstatistiek

De compleetheid van Perined kan – vanaf 24 weken zwangerschapsduur – vergeleken worden ten opzichte van de CBS registratie. Vanaf 22.0 weken is er geen vergelijking te maken omdat het CBS officieel vanaf 24.0 weken registreert. In 2014 zijn er vanaf 24.0 weken 174.739 kinderen beschreven in de Perined en 175.181 kinderen bekend in de CBS registratie. Dit is een overeenkomst van 99,7% ( Perined 2015 Perined, Perinatale Zorg in Nederland 2014. Jaarboek 2014. Bijlage 1, Utrecht (2015) ). De Perined-registratie van doodgeboorte en sterfte in de eerste levensweek is vollediger dan die van het CBS. Voor de sterfte in de eerste vier weken na de geboorte (neonatale sterfte) is de CBS registratie vollediger. Perined heeft te maken met onderrapportage van laatneonatale sterfte door de niet-registrerende kinderartspraktijken. Bovendien wordt een kraambed in principe afgesloten binnen 1 week na de baring, waarna de gegevens aan Perined worden aangeleverd. Omdat de deelname van kinderartspraktijken aan de LNR is gestegen en inmiddels bijna 90% bedraagt is de onderraportage de laatste jaren afgenomen ( Berger-van Sijl et al. 2007 Berger-van Sijl, M., Tromp, M., de Bruin, A., Ravelli, A. C. J., Gast, J., Kardaun, J. W. P. F., Pilot koppeling PRN- en CBS-registraties, methoden en resultaten, Amsterdam, Voorburg, Utrecht (2007) ; Ravelli et al. 2008 Ravelli, A. C. J., Eskes, M., Tromp, M., van Huis, A. M., Steegers, E. A. P., Tamminga, P., Bonsel, G. J., Perinatale sterfte in Nederland 2000-2006; risicofactoren en risicoselectie (2008) ; CBS 2009 CBS, Gezondheid en zorg in cijfers. Perinatale sterfte onder de loep genomen, Den Haag / Heerlen (2009) ; Stichting PRN 2014 Stichting PRN, PRN Jaarboek 2013. Bijlage 1, Utrecht (2014) ).

Meer informatie