Ziekenhuiszorg kost ruim 26,7 miljard euro

Aan ziekenhuiszorg en medisch specialistische zorg werd in 2017 ruim 26,7 miljard euro uitgegeven. Dit is ongeveer 30% van de totale kosten van de gezondheidszorg in dat jaar. In 2017 werd er in totaal 88 miljard euro uitgegeven aan de Nederlandse gezondheidszorg. 

Meer zorguitgaven ziekenhuiszorg voor vrouwen door zorg rond geboorte

In de leeftijdsgroep 25-39 zijn voor vrouwen de kosten voor ziekenhuiszorg aanzienlijk hoger dan voor mannen als gevolg van kosten voor zwangerschap en geboorte. In de leeftijdsgroep van 60 tot 79 jaar nemen de mannen een groter aandeel van deze kosten voor hun rekening. Boven de 85 jaar treedt zowel voor vrouwen als mannen een daling op. Dit komt waarschijnlijk ook doordat een deel van de oudere bevolking op deze leeftijd gebruik maakt van geïnstitutionaliseerde ouderenzorg, wat de kans op gebruik van ziekenhuiszorg verlaagt.

Meer informatie


Groei in zorguitgaven van ziekenhuiszorg neemt na 2003 af

In de periode 1999-2003 groeide de zorguitgaven voor ziekenhuiszorg met gemiddeld 10,8% per jaar. Dit percentage is lager dan de gemiddelde groei van de totale uitgaven voor de gezondheidszorg (11,6%) in die jaren. Na 2003 volgt een periode waarin de groei van de zorguitgaven afgeremd wordt.

Ondanks volumegroei daling in groei zorguitgaven tussen 2003 en 2005

In de periode 2003-2005 lag de jaarlijkse groei in de uitgaven aan ziekenhuiszorg bijna 50% lager dan in de periode 1999-2003 terwijl het volume van ziekenhuiszorg toenam. Deze ogenschijnlijk tegenstrijdige ontwikkeling ging gepaard met een daling van de prijs van de ziekenhuiszorg.

Tabel: Gemiddelde jaarlijkse groei van kosten van ziekenhuiszorg 1999-2015 (groei in %).

Ziekenhuiszorg

  Totaal Prijs* Volume*
      Totaal Demografie Overig volume
1999-2003 10,8 6,6 4,2 1,1 3,0
2003-2005 5,9 -0,3 6,2 1,0 5,3
2005-2007 5,0 2,3 2,7 0,9 1,8
2007-2011 4,5 0,3 4,2 1,3 2,9
2011-2015 3,7 0,9 2,7 1,2 1,5
Bron:  Poos et al. 2011 Poos, M. J. J. C., Slobbe, L. C. J., Smit, J. M., Groen, J., Kommer, G. J., Kosten van ziekten in Nederland 2007. Trends in de Nederlandse zorguitgaven 1999-2010, Bilthoven / Den Haag (2011) van den Berg et al. 2014 van den Berg, M. J., de Boer, D., Gijsen, R., Heijink, R., Limburg, L. C. M., Zwakhals, L, Zorgbalans 2014. De prestaties van de Nederlandse gezondheidszorg, Bilthoven (2014) CPB 2016 CPB, Middellange termijnverkenning 2018-2021, Den Haag (2016) ; gegevens bewerkt door het RIVM Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu

* De gemiddelde jaarlijkse groei is onder te verdelen in twee factoren: prijs en volume. De ontwikkelingen in prijs zijn toe te schrijven aan loonontwikkelingen en veranderingen in kostprijzen van goederen en diensten. Veranderingen in volume komen onder meer doordat de omvang en leeftijdsopbouw van de bevolking veranderen. Het verschil tussen de totale volumegroei en de demografische volumegroei is de ‘overige volumegroei’. Onder overige volumegroei vallen veranderingen in bijvoorbeeld epidemiologie en technologie.

Na 2003 prijseffect kleiner dan volume-effect 

Na de prijsdaling in de periode 2003-2005 nam de prijs in de periode 2005-2007 weer toe. Vanaf 2003 is het prijseffect echter kleiner dan het volume-effect. De invloed van de demografische veranderingen op het volume-effect is redelijk constant; het effect van ‘overig volume’ fluctueert veel meer, maar is wel steeds groter dan het demografische effect.  

Meer informatie

  • M.H.D. Plasmans (RIVM Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu)
  • L.C.J. Slobbe † (RIVM)